धुर्त ब्वाँसो

Shreejana, Sarovar,, श्रृजना सरोवर, pallawa, पल्लव

श्रृजना सरोवर

एकादेशमा एउटा सुन्दर गाउँ थियो । प्रकृतिको अनन्त मनोरम छटाले भरिपुर्ण गाउँ । जहाँ खोला, नदी, वन–जंगल, ताल, तलैया,ऐतिहासिकताले सुसज्जित प्राचीन धरोहरहरू, डाँडापाखा, हरियाली मैदान, खरले छाएका, च्यादरले छएका ससाना ग्रामीण बस्तिहरू, मानवीय सभ्यता पनि अत्यन्त पूर्वीय संस्कार युक्त, धेरै बर्ष अघि प्राचीन कालमा राजा यूधिष्ठिरले सुनको मन्दिर बनाएर भगवानको आरधना गरेकोले सुन्दर नगरी नाम रहेको किम्बदन्ती । सुन्दर नगरी जसरी नाम रहेको गाउँ थियो त्यसरी नै त्यहाँ को सभ्यता अवर्णणिय थियो । कयौं पुस्ताले सो मनोहर सभ्यता लाई अनुसण प्रवर्द्धन र सम्बर्द्धन गरि ल्यएको थियो ।

 

Continue reading


गजल

Dinesh, Basnet, दिनेश बस्नेत, pallawa,, पल्लव

दिनेश बस्नेत

आफ्ना सबै पराई भए ओठमा छैन हासो
आशा त्यान्द्रो टुटि सक्यो केले लाउने पासो

साथदिन्छु भन्ने कुरा मिथ्या रै’छ क्यारे
अनि पो राख्नै छाड्यौं मेरो मनको चासो ।

अधेरीमा छायाले त साथ छोड्छ भन्छन्
दुःख पोखेको हैन मनको मेरो यो गुनासो ।

 

Continue reading


नसुन्ने ले बोल्दैनन्

 

Lok, Mani, Paudel,लोकमणि पाैडेल, pallawa, पल्लव

लोकमणि पाैडेल

झण्डै ७५ वर्ष का बाबु फेसबुक मा लेखेको कमेन्ट कसरी इडिट गर्ने नजानेर दिक्क थिए । उनले अफिस जान तयार हुँदै गरेको छोरा लाई सोधे, “बाबु मलाई लेखिसकेको कमेन्ट लाई इडिट गर्न सिकाइदे न । कसरी हो बिर्सें ।” “हिजै बेलुकी सिकाको हैन ? बिर्सन पनि कति चाँडो सक्नुहुन्छ हगि !” छोरा ले एेना अगाडी उभ्भिएर कपाल मिलाउँदै जवाफ फर्कायो ।
“बूढो भएँ । स्मरण शक्ति पनि कमजोर हुन थाल्या छ । नरिसा न । अँ भन्दे त । कसरी अरे?”
“यहाँ आँफूलाई अफिस जान हतार भइसक्यो । अहिले हिँडें । भरे सिकाम्ला । पचास वर्ष पहिले का कुरा भने जति पनि सम्झनुन्छ । हिजो को कुरा चैं बिर्सें रे ।” छोरो बोल्दै बोल्दै घर बाट बाहिर निस्क्यो ।

 

Continue reading


सुमन सनम का केही मुक्तकहरूः

Suman, Saman, Ghimire, सुमन सनम घिमिरे , pallawa, पल्लव

सुमन सनम घिमिरे

जङ्गल फडानी गरेर भएनि प्रीय पर्ती बनाउला

पढाई लेखाइ छोरालाई सेनामा भर्ती बनाउला

किन चिन्ता लिन्छेउ तिमी म हुदा हुँदै साथमा

आमा बुवालाई सम्मान मिल्ने धर्ती बनाउला ।।

 

रहुन जेल तिम्रो जवानी धन देख्ने छेउ

उस्को हातमा पैसा हुदा मन देख्ने छेउ

सङ्ख बज्दा हास्दै आएउ भने घाटामा

पल्टाउनु कात्रो त्याहा सुमन देख्ने छेउ

 

Continue reading


गजल

Bimala, Bikalata, Dangi, विमला डागी 'विकलता' , pallawa, पल्लव

विमला डागी ‘विकलता’

बोधै खुकुरी भए हुन्छ धार पो किन चाहियो र ?
म त तेसै नै सुन्दरी छु हार पो किन चाहियो र ?

धेरै कुराहरु बुझ्न चाहन्छौ भने मेरा तिमिले
उपन्यास नै पढे हुन्छ सार पो किन चाहियो र ?

नन्दनको सपनाहरु न देखाउ भो मलाई यहाँ
प्रकृतिमै रमाएकी छु प्यार पो किन चाहियो र ?

 

Continue reading


शुभकामना

Shankar, Subedi, शङ्कर सुवेदी, pallawa,

शङ्कर सुवेदी

आयो बर्ष नयाँ उमङ्ग बटुली लालित्य छर्दै यहाँ
ज्योतीपुन्ज सरी नवीन रविले संघार भर्दै जहाँ
यस्तो स्वर्णिमको पवित्र दिन यो जाज्वल्य देख्दै छु म
नेपाली जनको सदा हित हुने सन्देश लेख्दै छु म

फैलुन् शान्ति सधैं सबै घर घरै सन्ताप क्यै को नहोस्
जीतै जीत मिलोस् हरेक पलमा त्यो हार कैल्यै नहोस्
चिन्ता, रोग हटुन् सदा पर कतै निश्चिन्तको जीवन
लम्कुन् हात परोपकार तिर नै सत्कर्ममा त्यो मन

 

Continue reading


हाम्रो पितृसत्तात्मक सोच!

Srijana, Aryal, Adhikai, सृजना अर्याल अधिकारी, pallawa, पल्लव

सृजना अर्याल अधिकारी

श्रीमती उवाच:
हे प्यारा तनमा छ दर्द अति नै लौ के भयो के भयो
छाती कम्मर ढाड कोख सबमा चस्केर दुख्दो भयो
दुख्छन् यी पिँडुला कठै! कटकटी खायो असाध्यै भयो
गर्दा मालिस तेलले यदि कतै हुन्थ्यो कि वा यो निको

श्रीमान उवाच:
गर्छेस् स्वाङ अलच्छिनी तँ जहिल्यै आएर मेरो घर
लोग्ने साथ हुँदा बिमार जहिल्यै सन्चो कहाँ हुन्छ र!
लाजै छैन नकच्चरी कति कुरा गर्छेस् र लोग्नेसित
स्वास्नीको शुश्रुषा गरेर म बसूँ? गर्छेस् कि बेइज्जत

 

Continue reading


जयदेव गोविन्द का जोर कविता

Jaya, Gobjnda, Nuwakot, जयदेव गोविन्द, pallawa, पल्लव

जयदेव गोविन्द,

१) सोध्दै छ नेपालले !
(समस्यापूर्ति)
चर्का भाषणले फुटे गुँडहरू भन्छन् सुगागौंथली
नारामै पुरिए निरीह झुपडी भन्छन् कमैया हली
खाडीमा थुनिएर गुन्द्रुकढिँडो मागे दुनाथालले
‘मेरो बालक लोकतन्त्र छ कहा’ सोध्दै छ नेपालले ।

सच्चा वीर हिजो अखण्ड बलियो भण्डा बनाई मरे
सुस्ताई इतिहास सोध्छ ‘जगमा खै शेषले के गरे ?’
ढाली स्तम्भ अँचेटिए दश दिशा टोके अरिङ्गालले
‘टोक्यौ काखजरायुमा किन सदा’ सोध्दै छ नेपालले ।

 

Continue reading


नेपाली अधिकारकै विषयमा……

Kanakdhara, Swami, Swadeshanand,कनकधरा स्वामी स्वदेशानन्द, pallawa, पल्लव

कनकधरा स्वामी स्वदेशानन्द

हत्या हुन्छ चरित्र देह कविको नेपाल सोध्छौ भने,
हत्या हुन्छ विचार बुद्धि सबको उत्थान खोज्छौ भने।
यो नेपाल सदैव गर्वित हुने दायित्व छोड़ीकन
लेखे श्लोकहरू महाकवि हुने बाटो छ नेपालमा।

ईर्ष्या द्वेष अतीव वर्धित भए आक्रान्त छन् भावना,
त्यो ठूलो कसरी भयो मुलुकमा झार्ने भए चाहना।
आस्थामाथि जघन्य हुन्छ हमला धम्की हुनेगर्दछ,
साथी हो! कवि बन्न छैन सजिलो जो राष्ट्रको बोल्दछ।

 

Continue reading


गजल

Santosh, Subedi, सन्तोष सुवेदी , pallawa, पल्ल्व

सन्तोष सुवेदी

जोगाएकि त थिए मैले तिमीले नग्न पारेउ
मलाई देखि कुकुरलेझैं तिमीले राल झारेउ ।

बाघले सिकारलाई लुछेजस्तै तिमीले
कमलो छाला,मासु,तन लुछि मलाई मारेउ ।

भोक मेटेउ तिम्रो मनको अनि डडाएउ मलाई
कतै अंग काटि फ्याकेउ त कतै गाडेउ ।

 

Continue reading


सृजना सरोवर को जोर गजल

Shreejana, Sarovar,, श्रृजना सरोवर, pallawa, पल्लव

श्रृजना सरोवर

गजल– १,
सबै नै उस्तै हुँदैनन् बिहानी ।
न हुन्छ एकनासको निशानी ।

पवन पनि त चल्दैन एक सुर,
हुरी बतास र हुन्छ घाम पानी।

बिश्वास छैन मलाई स्थिरत्वाको,
फूल झै ओइलिन्छ यो जवानि ।।

 

Continue reading


मौन विद्रोह मा रमाउँदा . . . . .

Khagendra, Adhikari, Amrit, खगेन्द्र अधिकारी ‘अमृत’, pallawa, पल्लव

खगेन्द्र अधिकारी ‘अमृत’

समीक्षित कृति

डोल्पामा जन्मेर लमजुङमा हुर्केर सुनसरीमा वैवाहिक गठबन्धनमा बाँधिए पनि नेपालगञ्ज नर्सिङ्ग क्याम्पसमा सेवा गरिरहेकी शान्ति अधिकारी साविकको मध्यपश्चिम क्षेत्रमा रहेर नेपाली गजलमा कलम चलाउने एक शसक्त नारी स्रष्टा । साविकको मध्यपश्चिममा नेपाली साहित्यको गजल विद्याले आफ्नो साम्राज्य जमाएको मात्र होइन यसलाई प्रत्येक साहित्यिक मनको मझेरीमा गजलबीज समेत छरिरहेको छ । जीवनमा जो कोही पनि कवि बन्छ भन्ने उक्ती अब जीवनमा गजलकार नबन्ने मान्छे छैन भन्नेमा परिणत भइसकेको छ होला सायद । अप्ठ्यारो भित्रको सजिलो खोज्नका लागि गजललाई अध्ययन गर्नु जरुरी छ । गजलका बारेमा उठेका अनेकन प्रश्नहरुको उत्तर खोज्नु छ भने गजललाई अध्ययन गर्नु त्यति नै आवश्यक छ ।

 

Continue reading


नम्रता उप्रेतीका मुक्तकहरूः

Namrata, Uprety, नम्रता उप्रेती, pallawa, पल्लव

नम्रता उप्रेती

मगमगाएन वास्ना आज धुप त्यस्तै भो !
उदाङ्गै छ मन सबै गुपचुप त्यस्तै भो !!
जसो गरे, जे जे गरे म त तिम्रै प्यारी,
श्रृङ्गार पटार गर्नै पाईन रूप त्यस्तै भो !!

हिमाल झैँ अटल प्यार किन झुक्न थाल्यो !
थाहै पाईन कसरी हो गाँठो फुक्न थाल्यो !!
उहि याद, सम्झनाले लगातार सताउँदा,
बर्षे भेल नयनबाट झर्दाझर्दै सुक्न थाल्यो !!

 

Continue reading


मृत्तिका-महिमा

Husain,Khan, हुसैन खाँ, pallawa, पल्ल

हुसैन खाँ

टोपी ह्यूँको लगाई सकल जगतमा झल्मलाईरहेकी
अग्ला-अग्ला अनेकौं हिमशिखर सँगै मुस्कुराईरहेकी
आफ्नै शैली र मीठो स्वर लहरमहाँ गुन्गुनाईरहेकी
यी हुन् नेपालआमा हृदयभरि सधैं मग्मगाईरहेकी

खोला-नाला र सारा जलनिगमहरू बग्दछन् कल्कलाई
उठछन् मीठो तराना ध्वनित लहरमा पीर-मर्का भुलाई
डाँडाकै माथिबाटै छङछङ झरना झर्दछन् झर्झराई
बोल्छन् यी प्रेमवाणी मधुर हृदयले वाद्य मीठो बजाई

 

Continue reading


हरिप्रिया रिजालका तीन गजल

Hari, Priya, Rijal, हरिप्रिया रिजाल, pallawa, पल्लव

हरिप्रिया रिजाल

गजल– १,

सागरजस्तै साउनको भेलसँग पनि घुल्न सिक्नुपर्छ
नजानेर हुने अन्जानी गल्तिहरूसबै भुल्न सिक्नुपर्छ ।

हिलोमा नि ढकमक्क भै कमलको फूल फुलेको हुन्छ
हृदयभित्र स्नेहरूपीमाया कमल झैँ फुल्न सिक्नुपर्छ ।

सुख हुँदैमा न हस्किनु अनि दुखीलाई नमिठो नपस्किनु
धनी र गरिबको मानवियताको माला बुन्न सिक्नुपर्छ ।

 

Continue reading


‘नारी’

Pathak, Prakash, प्रकाश पाठक, pallawa, पल्लव

प्रकाश पाठक

दुई अक्षरले बनेको
नारी एउटा शब्दमा
मैले संसार अडेको छ
भन्न नपाउँदै यो पुरुषप्रधान समाजमा
बिरोधको जमात खडा हुन्छ
अस्मिता लुटेर बहादुरी सम्झिने
यी बहादुरहरूको बिचमा म कसरी
वर्णन गरु बुद्ध ,भृकुटी ,सीता,
पृथ्वी ,देवकोटा इत्यादि जन्माउने नारीहरूको…!

पति संगै जलेर सती पनि गएकी हुन्
कति आन्दोलन र जनयुद्धमा शालिक –

 

Continue reading


नाता नयाँ जोड्नु छ !

Sirjana, Sharma , सिर्जना शर्मा, pallawa, पल्लव

सिर्जना शर्मा

थोत्रो भाषणले यि कान भरिए कस्तो छ तिम्रो गति
कस्ले भन्छ रहेन आज घरमा उस्तै छ प्रथा सती
लुट्दैछन् सबले फकाइ बिचरा छोरी सधै मारमा
बाँचेका छन आज यो मुलुकमा नारी परी धारमा !

बोल्नै हुन्न अरे अझै पुरुषको नारी पिडामा परे
साच्चै नै अझ यो जरा गढिरहे निभ्दैन केही गरै
छोरी बन्धनमा रहे हर–घडी बाँचे सधैँ त्रासमा
छोरी पढ्न गए अझै पनि यहाँ रोक्छन् सबै मार्गमा !

 

Continue reading


बहरबद्ध गजल

Keshav, Raj, Aamodi, केशवराज आमोदी, pallawa, पल्लव

केशवराज आमोदी

बढ्दा सधैं व्याकुलता मनैमा,
जान्थें स्वयं शान्त कुनै वनैमा ।

के अर्थले सूत्र भिरेर हिड्छौ ?
जातीय झुन्डिन्छ कि यो जनैमा ?

पुर्खाहरू लोभ नराख्नु भन्दथे-
राख्छौ तिमी स्वार्थ सधैं धनैमा ।

 

Continue reading


सत्य नै डग्मगाउँछ

Krishna, Prasad, Koirala, कृष्णप्रसाद कोइराला, pallawa, पल्लव

कृष्णप्रसाद कोइराला

रोपेथें बीउ आशाको निराशा त्यसमा फल्यो।
गरें विश्वास बाचाको धोकाले चाल पो चल्यो।।
पिएँ अमृत भन्दै जो भयो साबित त्यो विष।
प्रीतिको हात फैलाएँ बदलामा मिल्यो रिस।।

पूर्णको खोजमा निस्कें शून्य पाएँ सबै दिशा।
प्रकाशको गरें आशा लम्बिएछ अझै निशा।।
फराक हेर्न चाहन्थें बढ्दै आए कुनाहरू।
नहोर्किंदै ढलेछन् ती कल्पनाका मुनाहरू।।

 

Continue reading


गजल

Yogendra, Dhakal, योगेन्द्र ढकाल, pallawa, पल्लव

योगेन्द्र ढकाल

कुनै दिन तिम्रो त्यो सिउँदोमा,सिन्दुरको धर्को होला!!
खुसी हुन्छौ आगनीकै,छेउमा बस्ने पनि अर्को होला!!

आउन सक्दिनँ त्यतिबेला म तिम्रो सामु मेरी मायालु!!
धेर्‍रै बझ्छ नौमती बाजा अनी, धुन पनि चर्को होला!!

आए पनि म केही बोल्दिन कसैसँग सके मौन बस्छु!!
मेरा प्रेमील शब्दहरूले गर्दानै तिमी लाई झर्को होला!!

 

Continue reading