शृजना कोइरालाका केही मुक्तकहरूः

Srijana, Koirala, Pokhara, सृजना कोइराला, pallawa, पल्लव

सृजना कोइराला

घोषणा पत्र यस पालि नि, राम्रा हुन्छन् कि ?
विजय हुने राम्रा भन्दा, हाम्रा हुन्छन् कि ?
जति जोगी आए पनि, कान चिरेकै हुने;
कुरा असल व्यवहार त्यस्तै, चाम्रा हुन्छन् कि ?

खराब नियत हुनेसँग, मित्र हुन सक्दिन म
रङ् विना नै कोरिएको, चित्र हुन सक्दिन म
खुट्टा तान्नेहरू हो, तानि राख कति सक्छौ;
अन्याय र अत्याचारको बन्दि भित्र हुन सक्दिन म

 

Continue reading


गजल

Srijana, Koirala, Pokhara, सृजना कोइराला, pallawa, पल्लव

सृजना कोइराला

प्रभातमा सूर्योदयसँगै, सुन्दर हिमाल खुलेको छ ।
हरिया जङ्गल पाखा डुल्दै, यो मन भुलेको छ ।

बेँसी हेर्दा उस्तै रौनक, कार्तिकको महिना यो
पहेंलपुर फाँट चारैतिर, लहलह धान झुलेको छ ।

उकाली, ओराली धाउँदै, काममा व्यस्तता छ धेरै
मायालुको मीठो साथ छ, दुःख अन्तै डुलेको छ ।

 

Continue reading


सृजना कोइरालाका एक दर्जन मुक्तकहरूः

Srijana, Koirala, Pokhara, सृजना कोइराला, pallawa, पल्लव

सृजना कोइराला

तिम्रो व्यस्तता माझ, धेरै बोल्नै चाहिन
कुण्ठित मनका भावहरू, खोल्नै चाहिन
समर्पण नै कम भएर, हो कि खै तिम्रो ?;
तरङ्गित मायाका रङ्हरू घोल्नै चाहिन ।।

सपनिमा देखें तिमीलाई, मनै कस्तो भो
विपनीमा तस्वीर देख्दा, झनै कस्तो भो
दिएन साथ परिस्थितिले, सँगै रुन पीडामा
तिम्रो दुखार्इ सम्झदा, तनै कस्तो भो ।।

 

Continue reading


भीरको छवि

Prakash, Koirala, प्रकाश कोइराला, pallawa, पल्लव

प्रकाश कोइराला

मरेकोलार्इ के मार्छौ ?
कात्रो वा माटो पाउँछौ ?
जन्मभूमि रिसमा चुप छ
ज्यूँदो वा मूर्दा के गाड्छौ ?
धत् ! जूनखोर !!
सडेकोलाइ के मार्छौ !!

मान्छे तिम्रो टट्टु हुन सक्छ
तर मान्छेको प्रयोग नगर्नु
किनकी मस्तिष्क गधा हुँदैन
गधा तिम्रो मस्तिष्क हुँदैन
डुबेकोलाइ के डुबाउछौ ?

 

Continue reading


सृजना कोइराला का जोर गजल

Srijana, Koirala, सृजना कोइराला, pallawa, पल्लव

सृजना कोइराला

गजल– १,
आदर्शपूर्ण नाराबाजी, गर्ने धेरै छन !
निमुखा र सोझा यहाँ, मर्ने धेरै छन !

अवोध ति जनताहरू, अन्धभक्त बनेपछि
अहमताको मैदानमा, चर्ने धेरै छन !

कुरा गराई हुने गर्छन, जादुगरका जस्तै
व्यवहारमा संकिर्ण भाव, भर्ने धेरै छन !

 

Continue reading


‘श्रमको फल’

Prakash, Koirala, प्रकाश कोइराला, pallawa, पल्लव

प्रकाश कोइराला

पोखेर हेर मसिना पसिना र दाना
उमृन्छ भोलि कलिला सुइरा ससाना
देखिन्छ पर्सि हरिया र घना सभाना
त्याँबाट फल्छ सबमा फल एक माना(१)

बोकेर पुस्तक सधैँ पुग पाठशाला
विध्यारुपी धन लिई सब छन उज्याला
अज्ञान ज्ञान बटुली अनि दूर जाला
विध्या बढेर सबका सब दूर काला(२)

 

Continue reading


गजल

Srijana, Koirala, Pokhara, सृजना कोइराला, pallawa, पल्लव

सृजना कोइराला

चुनावी उदयसँगै गठबन्धन, सँधै भए कस्तो हुन्थ्यो !
देश निर्माणमा समर्पित मन, सँधै भए कस्तो हुन्थ्यो !

सिमित स्वार्थमा निहित, हो कि जस्तो तालमेल पनि
सुमार्गमा लाग्ने राम्रोपन, सँधै भए कस्तो हुन्थ्यो !

आपसी खिचा–तानीमा सदैव, बित्ने भए दिनहरू
सदभावपूर्ण रूपमा गनगन, सँधै भए कस्तो हुन्थ्यो !

 

Continue reading


सृजना कोइरालाका केही मुक्तकहरूः

Srijana, Koirala, Pokhara, सृजना कोइराला, pallawa, पल्लव

सृजना कोइराला

किन सर्छेउ पर तिमी, वरै सरे हुँदैन र ?
दिल खोलेरे मनका कुरा, गरे हुँदैन र ?
टाढा हुँदा भन्ने गर्थेउ, मेरै दिलको राजा ;
अब साइनो जोड्ने सुर, गरे हुँदैन र ?

हाम्रो माया युगौयुग, अजम्बरी बनिरहोस !
सरिताझै अटुट रुपमा, सधैभरी बगिरहोस !
वक्रदृष्टि लाग्ने छैन, निश्चल यो पिरतीमा ;
दुई मुटु एउटै बनी, यसैगरी धड्कीरहोस !

 

Continue reading


सृजना कोइराला का जोर गजल

Srijana, Koirala, सृजना कोइराला, pallawa, पल्लव

सृजना कोइराला

गजल– १,
आदर्शपूर्ण नाराबाजी, गर्ने धेरै छन !
निमुखा र सोझा यहाँ, मर्ने धेरै छन !

अवोध जनता नै, अन्धभक्त बनेपछि
अहमताको मैदान भित्र, चर्ने धेरै छन !

कुरा गराई रहेछ, जादुगरका जस्तै
व्यवहारमा संकिर्ण भाव, भर्ने धेरै छन !

 

Continue reading


तृष्णा

Krishna, Prasad, Koirala, कृष्णप्रसाद कोइराला, pallawa, पल्लव

कृष्णप्रसाद कोइराला

फँसेको भ्यागुतो जस्तै मुखमा क्रूर सर्पको।
छौं हामी तर छोड्दैनौं तिर्सना भवभोगको।।
जान्दछौ सबले हाम्रो देह यो क्षणभङ्गुर।
लाग्छौं तथापि तृष्णाका पछिमात्रै निरन्तर ।।

राक्षसी रमणी तृष्णा सधैभरि कज्याउँछे।
राम्रो कम नरम्रो नै धेरै काम गराउँछे।।
तृष्णाले जिन्दगीलार्इ घुमाउँछ डुबाउँछ।
तृष्णा त्याग्नसके मात्रै जिन्दगी मग्मगाउँछ।।

 

Continue reading


प्रकाश कोइरालाका केही मुक्तकहरूः

Prakash, Koirala, प्रकाश कोइराला, pallawa, पल्लव

प्रकाश कोइराला

शुध्द पानीमा खीर बसाएपछी खिन्न हुन्छ
क्रुध्दनानीमा तीर कसाएपछी छिन्न हुन्छ
खाँटी दूधमा कहाँ बजार रम्छ र हजूर?
खुशी ग्रन्थीमा पीर रसाएपछी भिन्न हुन्छ

नयनमा पिरतीको आगो पाल्यौ सानू
चयनमा पिरतीको छाँगो चाल्यौ सानू
आफ्नै ठानी छुन खोजेँ मुक्कालात हान्यौ
शयनमा पिरतीको धागो बाल्यौ सानू!

 

Continue reading


प्रकाश कोइरालाका केही मुक्तकहरूः

Prakash, Koirala, प्रकाश कोइराला, pallawa, पल्लव

प्रकाश कोइराला

संघर्ष,समर्पण र साधना हो साहित्य
प्रेम ,दया र पीडा हो शब्दलालीत्य
पृथ्वीको श्रेष्ठ प्राणीका प्रतिविम्ब एक
मुटु र मस्तिष्कको आत्मा हो साहित्य

तारापुन्ज जगजगी हररातमा रोएँ
असारमा झमझमी बर्सातमा रोएँ
मस्तिष्क र नयनमा त्यो अधुरो कथा
मुटु जल्यो आँखा बर्स्यो वसन्तमा रोएँ

 

Continue reading


प्रकाश कोइरालाका केही मुक्तकहरू

Prakash, Koirala, प्रकाश कोइराला, pallawa, पल्लव

प्रकाश कोइराला

मनको मुहार हुने भए अनुहार चिन्न हुन्थ्यो
मुटुको गुहार सुन्ने भए व्यवहार भिन्न हुन्थ्यो
बाहिर राजा भित्र जोगी बाहिर मान्छे भित्र दैत्य
मस्तिष्क मोतीहार भए सन्सार छिन्न हुन्थ्यो!

पेटभोक शत्रू रोगशोक शत्रू
लाजशान शत्रू जीवनभो पत्रु
गरीबको हासो निधारमा हुन्न
प्रिया! तिम्रो धृणा मेरो प्रिय मित्रु

ओठ ,मुख ,आँखा ,गाला रसाउने बेला
हासो,खुशी, प्रीतसन्सार बसाउने बेला
मरुभूमी जीवनमा नुनचुक छरी
बाटो मोड्यौ गङ्गाजल खसाउने बेला

 

Continue reading


वाथरुम सजावट

Tulashi, hari, Koirala, Tulasi, तुलशीहरि कोइराला, pallawa, पल्लव

तुलशीहरि कोइराला

एउटा राम्रै पुरस्कार हात परेपछि साहित्यकार साथीले खाना खानेगरी आउनुस् है भनेर प्रेमपुर्वक बोलाइसकेपछि नजाने त प्रश्नै उठ्दैनथ्यो ।
केको होलान् ? निक्कै जनालाई बोलाएकोले भीडभाड पो छ कि ? मनमा तर्कनाहरु उठे पनि ‘धेरैलाई बोलाएको छैन, केही तपाईंहरु जस्तै ज्यादै नजिकका साहित्यकार साथीहरुलाई मात्र बोलाएको छ’’ भनिसकेपछि बोलाइएको दिन साथीको घर खोज्दै पुगेथेँ म निम्तो मान्न ।
साहित्यकार साथीको चार तल्ले घर महाभुकम्पमा केही पनि भएनछ । खुसी साटासाट भयो . निम्तालरहरु जम्मा भइसकेपछि चिया खाजाबाट सत्कार प्रारम्भ भयो . गफगाफ , कतिपयका टीकाटिप्पणी, साहित्यिक बजार, पुरस्कार–सम्मान, सम्बन्ध, अनेक सन्दर्भका छलफल एवं हाँसोठट्टाले निक्कैबेर माहोल तातिरह्यो ।

 

Continue reading


पल्लव सम्मान, लोकार्पित कृति र मोफसल

dr. dhanpati, koirala, kawasoti, डा. धनपती कोइराला, pallawa, पल्लव

डा. धनपती कोइराला

२०७२ साल असोज २३ गते शनिवार झण्डै विहान ढालेर म पुग्दासम्म नारायणगढ लायन्स क्लब चितवनको सभाहल निकै साहित्यमय बनेको थियो । अनारका दानाझैं थिए पङ्िक्तबद्ध कर्ुर्सर्ीी मेचहरू । खालि भेटिन निकै हम्मे हम्मे थियो त्यहाँ । सधैँ जसो सजिलै भेटिने साइँलो दाइलाई भेट्न निकै मुस्किल प्रतीत हुन्थ्यो । छेउमा आइहाले भने पनि विजुली नै बेचिरहने मान्छे विजुली चम्किए झैं पिलिक्कै गइहाल्ने । साँच्चै उनी नै थिए । यत्रोबृहद् साहित्यिक अनुष्ठानका सहजकर्ता । अनि मुख्य संयोजनको अभिभारा पनि थियो होला सायद् उनकै काँधमा । साहित्यानुरागी बन्धुहरूलाई आहृवान गरेका थिए देशभरिबाटै उनले ।

 

Continue reading


पल्लव सम्मान, लोकार्पित कृति र मोफसल

dr., dhanpati, koirala, kawasoti, डा. धनपती कोइराला, pallawa, पल्लव

डा. धनपती कोइराला

२०७२ साल असोज २३ गते शनिवार झण्डै विहान ढालेर म पुग्दासम्म नारायणगढ लायन्स क्लब चितवनको सभाहल निकै साहित्यमय बनेको थियो । अनारका दानाझैं थिए पङ्तिबद्ध कुर्सी र मेचहरू । खालि भेटिन निकै हम्मे हम्मे थियो त्यहाँ । सधैँ जसो सजिलै भेटिने साइँलो दाइलाई भेट्न निकै मुस्किल प्रतीत हुन्थ्यो । छेउमा आइहाले भने पनि विजुली नै बेचिरहने मान्छे विजुली चम्किए झैं पिलिक्कै गइहाल्ने । साँच्चै उनी नै थिए । यत्रो बृहद् साहित्यिक अनुष्ठानका सहजकर्ता । अनि मुख्य संयोजनको अभिभारा पनि थियो होला सायद् उनकै काँधमा । साहित्यानुरागी बन्धुहरूलाई आहृवान गरेका थिए देशभरिबाटै उनले ।

 

Continue reading


मोतीको सम्झनामा

Batsa, Raj, Koirala, वत्सराज कोइराला , pallawa, पल्ल्व

वत्सराज कोइराला

हे मेरो भावको स्रोत ! मोतीराम गयौ कहाँ ?
शून्य आकाश झैं छाति खाली-खाली भयो यहाँ ॥
तिम्रो आज जयन्तीमा लेखूँ कि कविता भनी ।
आँटेको छु तथापि हा ! त्यसै काँप्दछ लेखनी ॥१॥

हे मोती ! आज देखिन्छ चारैतर्फ भयावह ।
कालो बादलले आज ढाकेको छ हिमालय ॥
तिम्रो यो काव्यभूमि नै भएको छ विखण्डित ।
घृणा, इर्ष्या, अनास्थाको मेल देखिन्छ केबल ॥२॥

 

Continue reading


तथ्यघटनामा आधारित

Batsa, Raj, Koirala, वत्सराज कोइराला  , pallawa, पल्ल्व

वत्सराज कोइराला

पाठशाला थियो एक “पेशावर” नजिकमा
कलिका वाल विद्यार्थी रमाई पढ्दथे त्यहाँ
निर्दयी क्रूर हत्यारो “तालिवानी” त्यहीं पस्यो
सयौं वालकको ज्यान उसैले क्षणमा लियो ।

शैतानहरुको कृत्य यस्तो बर्बर जो थियो
अवोध शिशुको रक्त धर्तीमा यसरी बग्यो
पक्कै “अल्लाह” नै रोयो चित्कारहरु गुञ्‍जँदा
रोयो मानवता रोयो, रोयो धर्म र सभ्यता ।

 

Continue reading


१६ अक्षेरीय गजल 

Urmila, Koirala, Aansu, Kanhre, उर्मिला कोइराला ‘अाँशु’ , pallawa, पल्लव

, उर्मिला कोइराला ‘अाँशु’

मान्छेहरु प्रेम त्यागेर सम्पन्नता खोज्दैछन्
सत्यलाई अस्वीकार गरि अन्धता खोज्दैछन् ।

लाखौं हण्डर र लाखौं खानेहरुसँग पनि
किन हो अनुभव छाडेर योग्यता खोज्दैछन् ।

म आफैंलाई काटेर रातो रगत देखाउछु
उनीहरु अझै जातमा भिन्नता खोज्दैछन्

 

Continue reading


गजल सवाई छन्दमा

Urmila, Koirala, Aansu, Kanhre, उर्मिला कोइराला ‘अाँशु’ , pallawa, पल्लव

, उर्मिला कोइराला ‘अाँशु’

सम्झिएर अझैपनि मन किन रुन्छ
भनिदेन ए चाँदनी मन किन रुन्छ ।

बर्षौ भयो अझैपनि छैन कुनै खबर
औंला भाँच्दै दिन गनि मन किन रुन्छ ।

दिन बित्छ जति याद बल्झिदिन्छ उति
भित्रभित्रै व्यथा बनि मन किन रुन्छ ।

 

Continue reading