देवकोटाको अवसरबाद कथा भित्र . . . . .

Chabi, Chhabi, Kiran, Oli, छवीकिरण अोली, pallawa , पल्लव

छवीकिरण अोली

१– कथाकारको परिचय
कथाकार कमलमणि देबकोटा नेपाली साहिका असल यात्री हुन । उनको जन्म बि,सं २०१८ साल असार २ गते पिता स्व, मयानिधि उपाध्याय माता कृष्णादेबी उपाध्याय को कोख बाट पुत्ररत्नको रूपमा सल्यान शिवरथ ८ ब्राह्मण टोलमा भएको हो । समाजशास्त्रमा एम ए हेल्थ एजुकेसनमा बि एड गरेका देबकोटा साहित्यिक यात्रामा छन्द कबिता, गीत, लोकगीत, हास्यब्यङ्गे र उपन्यासका साथै कथाकारका रुपमा देखापरेका छन् ।

 

Continue reading


कृति समीक्षा फूलहरुको आँधी                    

Arun, Nadi, Khatri, Kathamandu,अरूणनदी खत्री, pallawa, पल्लव

अरूणनदी खत्री

कवयित्री सरस्वती श्रेष्ठ “सरु” को फूलहरूको आँधी नामक कविता सङ्ग्रह २०७४ सालमा तेस्रो कृतिको रुपमा प्रकाशित भएको
छ । उक्त कवितासङ्ग्रहभित्र उनले लेखेका विभिन्न शीर्षकका एकचालिसवटा कविताहरु राखिएका छन् । यस सङ्ग्रहभित्र रहेको अघोषित जीवन युद्ध शीर्षकको पहिलो कवितामा छोरी तिमी मेरै मुटुको एक अंश हौ भनिएको छ । कवयित्री सरस्वतीको कवितालेखनमा विविध विषयहरू समेटिएका छन् । देश, प्रकृति, आमा, नारी, जीवन र जगत, घर, माटो जस्ता उच्च संवेदनशील विषयका साथै समाजमा भइरहेका घटना दुर्घटना तथा परिवर्तनहरू पनि उनका कविताका प्रमुख विषयवस्तु हुन् । उनी कथा, नाटक, गीत, गजल र बालसाहित्यमा पनि कलम चलाउने स्रष्टा हुन् ।

 

Continue reading


देवकोटाको अवसरबाद कथाभित्र . . . . .

Chhabi, Kirn, Oli, Dang, छविकिरण ओली, pallawa, पल्लव

छविकिरण ओली

१: कथाकारको परिचय
कथाकार कमलमणि देबकोटा नेपाली साहिका असल यात्री हुन । उनको जन्म बि,सं २०१८ साल असार २ गते पिता स्व, मयानिधि उपाध्याय माता कृष्णादेबी उपाध्याय को कोख बाट पुत्ररत्नको रुपमा सल्यान शिवरथ ८ ब्राह्मण टोलमा भएको हो । समाजशास्त्रमा एम ए हेल्थ एजुकेसनमा बि एड गरेका देबकोटा साहित्यिक यात्रामा छन्द कबिता, गीत, लोकगीत, हास्यब्यङ्गे र उपन्यासका साथै कथाकारका रुपमा देखापरेका छन् ।

 

Continue reading


सुविन रिमाल “प्रशान्त’को फूलबारी कविता सङ्ग्रहप्रति पाठकीय नजर

Jaya, Gobjnda, Nuwakot, जयदेव गोविन्द, pallawa, पल्लव

समीक्षकः जयदेव गोविन्द

Subin, Rimal, सुविन रिमाल, pallawa, पल्लव

कृतिकारः सुविन रिमाल

समीक्षित कृति

१) आरम्भ
लक्ष्मीप्रसाद देवकोटाले दश वर्षकै कलिलो उमेरमा कविता लेखे भन्ने सुनेर हामीलाई अचम्मित तुल्याएको मात्र होइन, हामीमध्ये कतिपयलाई अविश्वास नै लागेको थियो तर ती सबै अविश्वास र अनपत्यारका पर्खालहरू भत्काइदिएका छन् कवि सुविन रिमाल ‘प्रशान्त’ले । नौ वर्षकै कलिलो उमेरदेखि कवितालेखन आरम्भ गरी बाह्र वर्षकै उमेरमा कविता सङ्ग्रह नै प्रकाशित गरेर साहित्यानुरागीहरूलाई अचम्मित र हर्षित तुल्याइदिएका छन् कवि सुविनले । नौ वर्षकै उमेरमा सबैलाई प्रभावित बनाउनेगरी कविता सिर्जना गर्नु अझ त्यो पनि शास्त्रीय छन्दको जटिल अनुशासनमा रहेर प्रथम रचनादेखि नै छन्दमा आबद्ध हुनु चानचुने कुरा होइन ।

 

Continue reading


सबै तहका सङ्काय र कक्षाहरूमा प्रयोजनपरक नेपाली सबै तहका सङ्काय र कक्षाहरूमा प्रयोजनपरक नेपाली

dr., dhanpati, koirala, kawasoti, डा. धनपती कोइराला, pallawa, पल्लव

डा. धनपती कोइराला

वर्तमानमा पनि नेपाली भाषालाई उपेक्षा गर्ने क्रम यथावत् छ । खासगरी नेपालीहरूमा अङ्ग्रेजी र हिन्दी भाषाप्रतिको मोह दिनप्रतिदिन बढ्दै गएका कारण नेपाली भाषा सङ्कटमा परेको हो । हाम्रो मुलुक अल्पविकसित देश भएकाले शिक्षा, रोजगारी र सुख सुविधाको खोजीमा सम्भ्रान्त मुलुकहरूमा पलायन हुने क्रमसँगै नेपाल र नेपाली भाषाप्रतिको सम्मान र प्रेमभावमा पनि कमी आएको छ । एकातिर अङ्ग्रेजी बोल्न सक्नुलाई गुणस्तरीय शिक्षा प्राप्त गरेको ठान्ने प्रवृत्ति र अर्कोतिर सिङ्गो तराईमा हिन्दीलाई नेपालको सम्पर्क तथा राष्ट्रभाषा बनाउनुपर्ने माग जोडतोडले उठ्नु नेपाली भाषाका निम्ति दुःखद विषय बनेको छ ।

 

Continue reading


मीक्षाः मेरो नजरमा “नसुतेको रात” गजलसङ्ग्रह

Dharmanand, Bhatt, धर्मानन्द भट्ट, pallawa, पल्लव

धर्मानन्द भट्ट

गजलकार डा.प्रदीपकुमार मैनाली ‘स्वनाहम्’ द्वारा रचित नसुतेको रात ( गजलसङ्ग्रह ) २०७५ बैशाख सात गते नेपाल प्रजा प्रतिष्ठानको सभा हलमा हजारौं गजलप्रेमी साक्षी राखेर प्रज्ञा प्रतिष्ठानका कुलपति गङ्गाप्रसाद उप्रेतीद्वारा लोकार्पण भएको छ । विद्वान् गजलकार मैनालीको यो कृति तुलसीको पात ( गजलसङ्ग्रह ) पछिको दोस्रो कृति हो जसलाई बुलबुल पब्लिकेसनले २०७४ चैतमा बजारमा ल्याएको हो । २० से.मी. लम्बाइ १२ से.मी. चौडाइ र आधा से.मी. मोटाइ रहेको यस गजल कृतिभित्र ८४ गजलहरू रहेका छन् । झट्ट हेर्दा मनमोहक देखिने यस कृतिको गाता डिजाइन राजु पिठाकोठेले गर्नुभएको छ ।

 

Continue reading


”नून नीलिम कुमारका अन्य कविता” कृतिलाई अध्ययन गर्दा

Sadananda, Abhagi, सदानन्द अभागी, pallawa, पल्लव

सदानन्द अभागी

परिचय-
”नून र नीलिम कुमारका अन्य कविता” असमियाबाट नेपालीमा अनुवाद गरेको कृति हो । यस कृतिका अनुवादक मित्रदेव शर्मा हुनुहुन्छ । यस्तो गहन कामलाई सहज र सरल रूपमा व्यवहारमा उतार्ने मित्रदेव शर्माको व्य्रिक्तत्व र कृतित्वप्रति अनुवादकको परिचयबाट यहाँ प्रष्ट पार्ने अनुमति चाहान्छु । मित्रदेव शर्मा पिता स्व.टीकाप्रसाद शर्मा र माता स्व.कुन्तीदेवी शर्माका सुपुत्र हुनु हुन्छ । उहाँको जन्म १ जनवरी, १९४४ शोणितपुर जिल्लाको माङमौथानमा भएको हो । उहाँले स्नातकोत्तर (परिसंख्या) शैक्षिक योग्यता हाशील गरीसक्नु भएको छ ।

 

Continue reading


सुमित्रा सुमीको ‘नदेखिएका स्वप्नहरू’ (गजलसङ्ग्रह)लाई नियाल्दा:

Aman Eakal, अमन एकल pallawa,पल्लव

अमन एकल

यतिबेला नेपाली साहित्य जगतमा गजल बिधा सर्वप्रीय बिधा बनेको छ । नेपाली गजलको छोटो इतिहासमा गजल बिधाले अनेकौं चुनौती हरूको सामना गर्दै कयौं घुम्ती र अप्ठ्यारा परिस्थिति पार गर्दै सर्वोच्च शिखर चुम्ने तयारी गरिसकेको छ।साहित्यका अन्य बिधाहरू भन्दा गजल बिधा बिशेष त युवा पुस्ताले अत्याधिक रोजाइमा पारेको बिधा बनेको छ ।गजल लेखनमा मुलुक बाहिर र मुलुकमै  रहेर पनि दिलोज्यानले लागिपरेका सर्जकहरूलाई यतिबेला सामाजिक संजालले निकै सहयोग गरेको देखिन्छ ।

 

Continue reading


‘मन्दाकिनी’ बारे केही चर्चाः

Shreeram, Shrestha, श्रीराम श्रेष्ठ, pallawa, पल्लव

श्रीराम श्रेष्ठ

स्रष्टा सिर्जना शर्मा मुक्तक सङ्ग्रह ‘मन्दाकिनी’ लिएर आएकी छन् । तीन सय पन्ध्र थान मुक्तक समाविष्ट सङ्ग्रह उनको पहिलो कृति हो । प्रस्तुत मुक्तकहरूमा विविधता, स्तरीयता, मौलिकता तथा लयात्मकता सबै पाइन्छ ।
विशेषतः स्रष्टा शर्माले प्रेम, प्रणय, रोग, भोक, पीडा, सामाजिक असन्तुष्टि, राजनैतिक व्यङ्ग्य, विश्वास, अन्याय, अत्याचार, हत्या, शान्ति जस्ता विषयवस्तुलाई केन्द्रित गरेर लेखिएका मुक्तकहरू चोटिला तथा मर्मस्पर्शी छन् ।

 

Continue reading


तिम्रोमाया मुटुभरि एकदृष्टीतिम्रोमाया मुटुभरि एकदृष्टी

Sadananda, Abhagi, सदानन्द अभागी, pallawa, पल्लव

सदानन्द अभागी

Mira, Meera, Timilsina,, मिरा तिमिल्सिना, pallawa, पल्लव

समिक्षित कृतिकारः मिरा तिमिल्सिना

परिचय

मायावी संसारमा मायाका बखान जति गरे पनि सकिदैन । यही मायाका कुरा लिएर पिता अ.र्सर्.इ. स्व. तीर्थराज तिमल्सिना र माता स्व. चोला अधिकारी तिमल्सिनाकी सुपुत्री मीरा तिमल्सिना ‘धरा’ हाम्रो अगाडी देखा परेकी छन् । अध्ययनमा स्नातक र पेसामा शिक्षण सेवामा कार्यरत ‘धरा’ पल्लव साहित्य प्रतिष्ठान, चितवन,गजलमञ्च चितवन, नेपाल रेडक्रस सोसाइटी, र गीतानगर सामुदायिक अध्ययन एवम् पर्यटन सूचना केन्द्र सँग आजीवन सदस्यमा आवद्धता हुनुको साथै नेपाल रेडक्रस सोसाइटी जिल्ला शाखा चितवनमा प्राथमिक उपचार प्रशिक्षकको रुपमा पनि आवद्ध देखिन्छिन् ।

 

Continue reading


भाषा सम्बन्धमा . . . . .

Dharmanand, Bhatt, धर्मानन्द भट्ट, pallawa, पल्लव

धर्मानन्द भट्ट

श्रीमान् भाषा सम्पादकज्यू,
मासिक बालप्रकाशन मुना धर्मपथ, काठमाडौं ।
विषय : भाषा सम्बन्धमा ।

महोदय, हुन त म भाषाविज्ञ होइनँ तैपनि केही देखेको भन्न मन लागेरमात्रै । मासिक बालप्रकाशन ‘ मुना ‘ २०७३ पौष अङ्क पढें । गाता छोडेर ५६ पृष्ठको यस अङ्कमा जे देखें त्यो लेखें । भाषा सम्पादकसँग नेपाली शिक्षक भएको नाताले साइनो जोड्न यो प्रयास गरेको हुँ । धेरै कुरा राम्रा हुँदाहुँदै पनि गलत कुरामै छिटो रातो कलम पुग्ने हुनाले यस्तो देखिएको हुनसक्छ । भाषा सम्पादकज्यू, गाताको भित्री पेजको पहिलो लाइनमा ‘हरु’ ह्रस्व र अन्य ठाउँमा ‘हरू’ दीर्घ लेखिएको पाएँ ।

Continue reading



पल्लवको साहित्यिककुम्भ मेला र चितवनका तीनगजल सारथी

Kapil, Agyant, प्रा. कपिल अज्ञात, pallawa, पल्लव

प्रा. पिल अज्ञात

पुनः प्रकाशन
विगतमा जस्तै २०७४ भदौ १७, चितवनमा ँपल्लव साहित्य प्रतिष्ठान’ को साहित्यिक कुम्भ मेला वर्षौ पिच्छे कुनै झमेला नमानी उत्साह र उमङ्गपर्ूवक मनाइन्छ । यस मेलामा नेपालका दूरदराजमा रहेका साहित्यानुरागी त आउँछ नै भारतको दार्जिलिङ, आसाम, बिहार, उत्तरप्रदेश तथा पञ्जाब, पटियाला देखिका साहित्यकारको पनि उपस्थिति हुन्छ । धेरै ठाउँका धेरै साहित्यानुरागीको जमघट, दर्जनौँ प्रकाशित कृतिको आदान ­-प्रदान, विविध सम्मान र पुरस्कारको र्समर्पण कार्यक्रममा रचना सुन्ने-सुनाउने भन्दा पनि चिनाजानी र रमाइलो नै अधिक भएकाले मेला भनिएको हो ।

 

Continue reading


पल्लवको साहित्यिक कुम्भ मेला र चितवनका तीनगजल सारथि

Kapil, Agyant, कपिल अज्ञात, pallawa, पल्लव

कपिल अज्ञात

विगतमा जस्तै २०७४ भदौ १७, चितवनमा ‘पल्लव साहित्य प्रतिष्ठान’ को साहित्यिक कुम्भ मेला वर्षौ पिच्छे कुनै झमेला नमानी उत्साह र उमङ्गपर्ूवक मनाइन्छ । यस मेलामा नेपालका दूरदराजमा रहेका साहित्यानुरागी त आउँछ नै भारतको दार्जिलिङ, आसाम, बिहार, उत्तरप्रदेश तथा पञ्जाब, पटियाला देखिका साहित्यकारको पनि उपस्थिति हुन्छ । धेरै ठाउँका धेरै साहित्यानुरागीको जमघट, दर्जनौँ प्रकाशित कृतिको आदान ­-प्रदान, विविध सम्मान र पुरस्कारको र्समर्पण कार्यक्रममा रचना सुन्ने-सुनाउने भन्दा पनि चिनाजानी र रमाइलो नै अधिक भएकाले मेला भनिएको हो ।

 

Continue reading


कवि प्रकाशका तीन खण्डकाव्यः परिचयात्मक टिप्पणी

समिक्षित कृति र कृतिकार प्रकाश कोइराला

समिक्षित कृति र कृतिकार प्रकाश कोइराला

chandra, prasad, neupane,चन्द्रप्रसाद न्याैपाने, pallawa, पल्लव

चन्द्रप्रसाद न्याैपाने,

वाशेश्वर, सिन्धुली निवासी वेदराज र हर्ककुमारीले २०४४ साल फागुन २ गते प्रकाश कोइरालाको जन्म दिए । उनी अहिले कवि प्रकाश भएका छन् । शास्त्रीय छन्दको प्रयोग गरेर सरल, सुललित कविताका मालिक बन्न पुगेका छन् कवि प्रकाशजी । उनले आरुआरती (खण्डकाव्य, २०६५), यो देशको नाउँमा (खण्डकाव्य, २०६६) र जागृति जागरण (खण्डकाव्य, २०७०) प्रकाशन गरी कविता क्षेत्रमा आफूलाई परिचित गराएका छन् ।

 

Continue reading


किरिङमिरिङ सडकमा अलपत्र

Arun, Nadi, Khatri, Kathamandu,अरूणनदी खत्री, pallawa, पल्लव

समीक्षकः अरूणनदी खत्री

कृति समीक्षा
यात्रा साहित्य विश्व साहित्यमै लोकप्रिय विधाको रुपमा मानिन थालिएको छ । सभ्यता र संस्कृति जीवन र जगत्को अनुभव र अनुभूतिका कारण नियात्राका पाठक बढेर असाहित्यिक वर्गमा पनि प्रभावकारी बन्दै गएको छ । यही कारण अन्य विधामा हात हालेका स्थापित लेखकहरु पनि यस विधाप्रति आकषिर्त भइरहेका छन् । वियोगी बुढाथोकी नेपाली साहित्यको काव्य विधामा सुपरिचित नाम हो । कविता, गजल र मुक्तकका क्षेत्रमा उनले ख्याति कमाएका छन् ।

 

Continue reading


नदेखिएका स्वप्नहरू (गजलसङ्ग्रह)

Arun, Nadi, Khatri, अरुणबहादुर खत्री “नदी”, pallawa

अरुणबहादुर खत्री “नदी”

कृति समीक्षा
नेपाली साहित्यका कविता, मुक्तक, कथा र गजल विधामा कलम चलाउँदै आएकी साहित्यकार सुमित्रा सुमीको नदेखिएका स्वप्नहरु नामक गजलसङ्ग्रह दोस्रो कृतिको रुपमा २०७१ साल माघमा प्रकाशित भएको छ । यसभन्दा अगाडि कवयत्री एवं गजलकार सुमित्राको एक्लो कुसुम नामक गजलसङ्ग्रह पहिलो कृतिको रुपमा २०६३ सालमा प्रकाशित भएको थियो । यस कृतिभित्र चौसट्ठीवटा गजलहरु समावेश गरिएका छन् ।

 

Continue reading


महिला पत्रकारीताको जीवन

Dipa Dhital, Deshkremee, दिपा धिताल ‘देशप्रेमी’, pallawa, पल्लव

दिपा धिताल ‘देशप्रेमी

पुरा दिन तनावको भारी बोकेर घर कर्फिन्छु । भित्री मनमा जस्तो सुकै पिडाले घोचे पनी वाहिर हाँस्नुपर्छ मैले नत्र बाटोमा भेट हुने आफन्त साथिहरुले अनेक प्रश्नहरु बर्षाउछन् त्यस वेला प्रश्नको जबाफ दिन निकै कन्जुस लाग्छ मलाइ र चियाको चियापत्ती जस्तो फिक्का हाँसो हाँसीदिन्छु । जागीर खाना सजिलो छैन आफुले नगरेका अनेक गल्तीहरु पनी टाउको माथि थुपारेर चुपचाप हिड्नुपर्छ । उनीहरु संग बाजिएर हिड्न मनले दिदैन मनले भन्छ सहेर बस्नुपर्छ हिम्मत जुट्छ । सहि र गलत छुट्याउन मैले नी जानेको छु तर आफुभन्दा अगाडी संग बाजिन पनी मनले पटक्कै मान्दैन भन्छ सम्मान गरेर हिड् सत्यको जित हुन्छ जतीसुकै ठुलो सानो भएपनी ।

 

Continue reading


“अरबको जेलबाट आमालाई पत्र”

Aman, Eakal, अमन एकल, pallawa, पल्लव

अमन एकल

पुजनिय आमा , सेवा ढोग !!
थाह छैन यो पत्रको सुरुवात हो या अन्त्य यति बुझेको छु आज मैले लेख्नै पर्छ र भन्नैपर्छ केही समय देखि मैले भोगिरहेको यो मनमा छुपाईराखेको यौटा तितो सत्यको उजागर गर्नैपर्छ नत्र अर्को अवसर मिल्नेछैन ।
जीवनमा आमा शब्दले धेरै महत्त्व राख्दोरहेछ त्यसैले होला जीवनको एउटा महत्त्वपूर्ण पल आमा म हजुरलाई नै।सम्झिईरहेको छु !

 

Continue reading


शाहप्रति साँघुरो मन किन ?

Peshal, Aacharya, पेशल आचार्य , pallawa, पल्लव

पेशल आचार्य

आउँदा हरेक पुस २७ गते पृथ्वीजयन्ती पर्छ  । अहिलेका सरकारले सो जयन्तीका दिन राष्ट्रिय बिदा दिने कि नदिने भनेर विभिन्न कोण–प्रतिकोणबाट चर्चा र बहस सुुरू भइसकेको छ । कोही पृथ्वीनारायणप्रति अन्धभक्त भई ‘राष्ट्रिय एकता दिवस’ को घोषणा गर्नुपर्ने तर्क राख्दैछन् भने कोहीचाहिँ पृथ्वीनारायणको इतिहासलाई ‘नामेट गर्न’ नानीदेखिको बल निकालेर लागिपरेका छन् । यसरी पृथक् दुई कित्तामा बाँडिएका ती दुवैथरी अतिवादी मतावम्बीहरू हुन् । अतिवादले कहिल्यै र कसैको पनि भलो गर्दैन ।

 

Continue reading