यो कस्तो निर्णय हो ?

Dhanraj, Giri, Aananda, धनराज गिरी ‘अानन्द’, pallawa, पल्लव

धनराज गिरी ‘अानन्द’

-प्रोफेसर अजीब,नाम अजीब काम पनि अजीब | घरका मान्छे छक्क,स्टाफ जिल्ल |”यो मान्छे यहाँ जन्मिन नहुने “स्टाफको
खासखुस |ऊ आफैंमा खुश |सदबहार मान्छे |कलेज आयो,पढायो,फुर्सदमा गफ लायो,हाँस्यो हँसायो | उनैको एउटा निर्णयले सारा
स्तब्ध |”के हो निर्णय ?”
—-हरेक साल प्रोफेसर अजीबले केही गरिब र जेहन्दार विद्यार्थीलाई बिशेष सहयोग गर्दै आएका छन् –बिगत पैंतीस सालदेखि
|बिद्यार्थी छनोट गर्ने उनको आफ्नै शैली छ |घर घर जाने,अभिभावक भेट्ने –घरको स्थिति हेर्ने र अनुशासन पहिलो प्राथमिकतामा
|कलेज टप गरेमा अझ उत्तम |उनको यो योजनाले धेरै असहायको कल्याण भयो |

 

Continue reading


“म को हुँ” ?

Avinas, Saud, Ekalyatri, एकल यात्री अभिनाश साउद , pallawa, पल्लव

एकल यात्री अभिनाश साउद

८/९ वर्ष उमेर भएको एक ज्ञानी बालक सधैको जस्तै विद्यालय पुग्छ अध्यन को गतिमा बालक कक्षाको
पहिलो चरणमा हुन्छ। अनि त्यो दिन क्षिक्षकले सबैलाई एउटै प्रश्न सोध्छन” तिमी को हौ ” सबैले आ –
आफ्नो बिचार राख्छन अनि उहीँ बालक को पालो आउँछ क्षिक्षक – बाबू तिम्रो पालो अब तिमी भन तिमी को
हौ । तर बालक चुप हुन्छ ऊ सोच्छ ! म बुवा आमा को छोरा हु ! त्यो सबैलाई थाहा छ ! म मानव हु ! त्यो
पनि सबैलाई थाहा छ तसर्थ म को हु त ?? कुनै जवाफ नआए पछि बालक क्षिक्षक लाई आग्रह माग्छ यो प्रश्न
को जवाफ भोलि ल्याउछु भन्दै पालो सर्काउछ ।

 

Continue reading


‘हजुरामा र प्रेम’

Sabita, Lamichhane, सविता लामिछाने, pallawa, पल्लव

सविता लामिछाने

आँखाले हेरेर नभ्याउने सम्म फाटको पुर्वपट्टी सानो खरले छाएको घर, रातो माटोले सर्लक्क पोतिएका भित्ताहरू, सागुरो आगनको डिलैमा चिटिक्क पारेर सजाइएको अग्लो मठ अनि रामायण अगाडि राखेर श्लोक गाइरहनुहुने हजुरामा । यिनै रहस्य थियो म थोरै मात्र समय मिल्ने बित्तिकै हजुरामालाई भेट्न दौडदै पुगिहाल्थें। उसो त हामी बिचमा कुनै नाता सम्बन्ध त थिएन नै तैपनि खै किन हो हजुरामा मेरो आफ्नै हजुरामा जस्तै हुनुहुन्थ्यो। औधी प्रेम गर्नुहुन्थ्यो उहाले मलाई। उमेरले नब्बे बर्ष पार गरिसक्नुभएको भएपनि उहाँका अनुहार पुस्ट थिए चाउरिसम्म परेको थियन ! पातलो शरीर हसिलो गहुगोरो वर्णको चेहरा, उमेरले नेटो काटिसकेको भएतापनी निकै सुन्दर लाग्नुहुन्थ्यो।

 

Continue reading


डिभीमोह

Surendra, Astafal, सुरेन्द्र अस्तफल, pallawa, पल्लव

सुरेन्द्र अस्तफल

सन् २०१६ को डिभी चिठा खुलेपछि लक्ष्मी र टीका निकै चञ्चल थिए । वैवाहिक जीवनमा आवद्ध भएको दस वर्ष पूरा भए पनि जागिरको स्थायित्व नभएकोमा उनीहरू
चिन्तित थिए । दुईवटा सन्तानको भविष्य सुरक्षित गर्न नसकेकोमा के गरौ र कसो गरौँको भूमरीमा हराइरहेका थिए उनीहरू । एकदिन स्कुलबाट मध्यान्तरको समय
मिलाएर हतार हतार डिभी भरे ।

 

Continue reading


धुर्त ब्वाँसो

Shreejana, Sarovar,, श्रृजना सरोवर, pallawa, पल्लव

श्रृजना सरोवर

एकादेशमा एउटा सुन्दर गाउँ थियो । प्रकृतिको अनन्त मनोरम छटाले भरिपुर्ण गाउँ । जहाँ खोला, नदी, वन–जंगल, ताल, तलैया,ऐतिहासिकताले सुसज्जित प्राचीन धरोहरहरू, डाँडापाखा, हरियाली मैदान, खरले छाएका, च्यादरले छएका ससाना ग्रामीण बस्तिहरू, मानवीय सभ्यता पनि अत्यन्त पूर्वीय संस्कार युक्त, धेरै बर्ष अघि प्राचीन कालमा राजा यूधिष्ठिरले सुनको मन्दिर बनाएर भगवानको आरधना गरेकोले सुन्दर नगरी नाम रहेको किम्बदन्ती । सुन्दर नगरी जसरी नाम रहेको गाउँ थियो त्यसरी नै त्यहाँ को सभ्यता अवर्णणिय थियो । कयौं पुस्ताले सो मनोहर सभ्यता लाई अनुसण प्रवर्द्धन र सम्बर्द्धन गरि ल्यएको थियो ।

 

Continue reading


नसुन्ने ले बोल्दैनन्

 

Lok, Mani, Paudel,लोकमणि पाैडेल, pallawa, पल्लव

लोकमणि पाैडेल

झण्डै ७५ वर्ष का बाबु फेसबुक मा लेखेको कमेन्ट कसरी इडिट गर्ने नजानेर दिक्क थिए । उनले अफिस जान तयार हुँदै गरेको छोरा लाई सोधे, “बाबु मलाई लेखिसकेको कमेन्ट लाई इडिट गर्न सिकाइदे न । कसरी हो बिर्सें ।” “हिजै बेलुकी सिकाको हैन ? बिर्सन पनि कति चाँडो सक्नुहुन्छ हगि !” छोरा ले एेना अगाडी उभ्भिएर कपाल मिलाउँदै जवाफ फर्कायो ।
“बूढो भएँ । स्मरण शक्ति पनि कमजोर हुन थाल्या छ । नरिसा न । अँ भन्दे त । कसरी अरे?”
“यहाँ आँफूलाई अफिस जान हतार भइसक्यो । अहिले हिँडें । भरे सिकाम्ला । पचास वर्ष पहिले का कुरा भने जति पनि सम्झनुन्छ । हिजो को कुरा चैं बिर्सें रे ।” छोरो बोल्दै बोल्दै घर बाट बाहिर निस्क्यो ।

 

Continue reading


‘कालो चप्पल’

Rasik. Raj, Dhrub,रसिक राज ‘ध्रुव’, pallawa, पल्लव

रसिक राज ‘ध्रुव’

त्यो साझ त्यति कुरुप पनि थिएन।
बादलहरू थोरै रिसाएका थिए वा भनौ थोरै रुन्चे भएका थिए।
घाम अलविदा अनुहार बनाइरहेको थियो।
सडक आकाशलाई अंकमाल गरेर लमतन्न निदाइरहेको…र पर बाट ती काला चप्पल सडकलाई चुम्दै मेरा आँखा मुन्तिर आएर रोकीए ।

-के खोजिरहे छौ।-तल मैले हरेकै तिरै नजर पारेर उसले सुस्तरी सोधी ।

°एक टुक्रो आकाश- जुन तिम्रा पाउले अहिले कुल्चिरहेछ।
मैले शिर नउठाएरै भने!(सम्भव त मेरा नयन त्यसपल बर्षात भैरहेका हुन सक्छन् )
तर उसका पाउ चलमलाएन।

 

Continue reading


पैसा

Jaya, Sharma,जया शर्मा, pallawa, पल्लव

जया शर्मा

पीयूषले सोध्योः “आमा! बाटोमा हिड्दै गर्दा पैसा भेटे के गर्नुहुन्छ?”
“त्यो नोट टिप्छु, यताउति हेर्छु, कसैको खसेको हो भने दिन्छु, होइन भने त्यस्तै आवश्यक परेकाहरूलाई दिन्छु।”
“मैले भेटे त साथीसँग रेस्टुराँमा मज्जाले खान्छु।”
“होइन नि बाबु, खान त तिमीले यसै पनि खाएकै छौ नि। तर सोच, त्यो पैसा हराउनेलाई कस्तो परेको होला। मान्छेले असल चरित्रको बन्नुपर्छ बाबु।”
”ह्या! नचिनेको मान्छेको के मतलब? पाएको पैसा कसैले देला? म त जसले जे भनोस् दिन्न। हजुरको असल चरित्र हजुरसँगै राख्नुस्।”
रमालाई मनमा लाग्योः “कठै! आजको आत्मकेन्द्रित पुस्ता!”

 

Continue reading


न्याय

Yakina, Agadh,यकिना अगाध, pallawa, पल्लव

यकिना अगाध

न्यायधिसको पदभार ग्रहण गरेपछि उनलाई श्रीमतिले चिन्तित भएर सोधिन्,– ‘श्रीमान् सम्माननीय न्यायधिसज्यू, हजुरले अब कसरी दुधका दुध पानीका पानी छुट्याइ निसाफ गर्नु होला र ? यसको ठ्याक्कै विधि पनि त छैन होला ? कतै हजुरको फैसलाले न्याय पाउनु पर्नेलाई अन्याय त पर्न जाने छैन ?’श्रीमान् न्यायधिसज्यू मुसुक्क हाँसे तर श्रीमतिले आफ्नो भावभङ्गी नदेख्दै गम्भीर मुद्रामा बोले– ‘अहो मेरी प्राणप्यारी ! न्याय पाउनुपर्नेलाई कहाँ अन्याय पर्न दिनहुन्छ र ? र त न्यायालयमा दुध र पानी छुट्याउने कसी छन् ।

 

Continue reading


जिउदो घाट

Koshballav, Regmi, कोषबल्लभ रेग्मी, pallawa, पल्लव

कोषबल्लभ रेग्मी

“बाबू धेरै पढेर ठुलो मान्छे बन्नु।मलाई बुढेसकालमा शुख दिनु।अनि आफ्नो देशको सेवा गर्नु है!लु जाऊ।” धनपतिले आठ बर्से छोराको पोशाक मिलाई दिदै भने।
“ल!” छोराले आज्ञाकारी पाराले मुन्टो हल्लायो।
बिचरो छोरो! उसकी आमा परलोक हुदा तीन महिनाको मात्र थियो।आमाले दिने माया,बाबुले दिने कर्तव्य सबै आफैंले निर्वाह गरेका थिए धनपतिले।स्वास्नी मर्दा लक्का जवान थिए उनी।धेरैले उनलाई अर्की ल्याउन सल्लाह दिए तर उनले त्यता ध्यान दिएनन्।केवल ध्यान दिए त त्यही छोरा प्रति दिए।”मैले बिहे गरेभने बिचरीको आत्माले शान्ति पाउदैन” भन्ने उनमा थियो।

 

Continue reading


लघु कथा

Rita, Khatiwada, रिता खतिवडा, pallawa, पल्लव

रिता खतिवडा

कुरा डेढ महिनाजति अगाडिको हो । मेरो सानो कपडा पसल र टेलर ! एक्लै थिएँ म पसलमा कपडा कटिङ गरिरहेकी ! मेरो पसलको अगाडि पुलिसको भ्यान आएर रोकियो म झस्किएँ कामै गर्न छाडेर हेरिरहे गाडिको ढोका खोलियो एक जना भद्र पुरुष दुई जना परुष र एक महिला प्रहरी सङ्गै एउटि सुन्दर किशोरी पनि गाडिबाट ओर्लिए । अप्ठ्यारो मान्दै नियालेर हेर्ये ती किशिरिको दुबै हातमा हत्कडीरहेछ म सारैनै आतिएँ हेर्दा अबोध र मायालाग्दि लाग्ने ती किशोरी तीन्जना प्रहरी र ती भद्र पुरुषका बिचमा !

 

Continue reading


रोटीको, व्यथा जाडोको

Ganesh, Khadka, गणेश खड्का, pallawa, पल्लव

गणेश खड्का

कि रूई , कि फुई, कि दुई … । यी तीन जाडो छल्ने अचुक औषधी हुन् । रसियाको साइबेरिया लगायत युरोपका विभिन्न मुलुकबाट जाडो छल्न भू-मध्यरेखिय हावापानीतिर बतासिन्छन् कर्‍याङकुरुङहरु पनि । हिमाली प्रदेशका तन्नेरी बसिन्दाहरु आफ्ना भन्ट्याङ भुन्टुङका साथमा मधेसतिर झर्छन् । काँचो लाहा, ठुलो ओखती, पाखनभेद, जेठी मधु बेचेर जीविका चलाउनु उनीहरूको परम्परा हो । जङ्गली जडीबुटीसँग अन्न साट्नुले जीवन धान्नुसँग साइनो जोड्छ । हिँड्न सक्नेलाई आफ्नै लर्कोमा डोहोर्‍याउँछ मानव ज्यान होस् या चौपाया ।

 

Continue reading


“भत्केका सपना”

Ambika, Karki, अम्बिका कार्की ‘अमु’, pallawa, पल्लव

अम्बिका कार्की ‘अमु’

रामु निकै चिन्तित थियो । उसले जे काम गरेता पनि सफलता भने हात पार्न सकेको थिएन ।एकदिन साझँको खाना खाएपछि सुत्नलाई ओछ्यानमा ढल्किदै खुईय ! श्वास लिदै भन्यो ।”बुढी म सार्‍है दुखित भएकोछु मैले तिमीलाई सुख र खुशी दिन सकिन । ” श्रीमतीले भनिन् “म हजुर संग सुख दुखको साथी बनेकोमा निकै खुशी छु । अरुका झैं टन्न गरगहना र रमझम नहोला तर जुन माया मैले पाएकीछु सायद त्यो माया संसारको कुनै श्रीमतीले पाएका छैनन् ।” रामु एकदम चिन्ता मा नै थियो र फेरि भन्यो ।” यहाँ जे आटें पनि भतकोष लाग्छ बरू म विदेश जान पर्‍यो ।” श्रीमतीले भने पहिला त हजुर गएपछी म कसरी बसौं ?के गरुँला ? “यस्तैमा मानेकी थिइनन् । रामुको धेरै पटकको अनुरोधमा बल्ल स्वीकृति दिइन् ।

 

Continue reading


अनुभूति

Krishna, Kusum, कृष्ण कुसुम , pallawa, पल्लव

कृष्ण कुसुम

म एक तमासले ट्वाल्ल परेर हेरिरहे। ऊ त्यो प…र को चितामा दन्किरहेको आगो र त्यस बाट निस्किरहेको धुँवा। लाग्दैछ त्यो धुँवा गगन सँग स्पर्स गर्न आँतुर छ। तर अपसोच हावाको एक झोक्काले उस्को गति समापन गरि दियो र वायु सँगै विलिन हुन बाध्य भयो।

कैयौ पाईला सडकमा आ-आफ्नो कोही लक्ष्य प्रप्तिका लागी, कोही कार्य सफल पार्नका निम्ति, कोही समयमै आफ्नो कार्यलय पुग्नका निम्ति,……जसरी गाडीहरुले प्यासेन्जरको निम्ति ओभरटेक गरी तछाड मछाड गर्दै गुडिरहेछन। त्यसरी नै ति पाईलाहरु दायाँ बायाँ कतै नहेरी धक्का दिदै लम्किरहेछन।

 

Continue reading


“म भोलि देखि तिम्रो आसपास पनि आउदिन”

Sudhir, Kumar, Suman,, सुधिरकुमार सुमन, pallawa, पल्लव

सुधिरकुमार सुमन

भमराले साह्रै दिल दुखाएर फूल सङ्ग भन्यो।”किन प्यारा म बाट तेस्तो के गल्ति भयो र।तिमी आउँछौ भनेर नै म दैनिक आफ्नो शरीर भित्र रस भरेर राखेको हुन्छु।तिमी आउने आशामा सधैं आंचल फिजाएर फक्रीएर बसेको हुन्छु।किन त्यसो भन्छौ मेरो प्यारा।केही गल्ती भएको छ भने भन”फूलले पनि साह्रै माया लाग्दो गरेर भनी।
“मेरो साह्रो दिल दुखेको छ । बरु भोलि बाट अर्कै बगैचामा गएर नयाँ नयाँ फूलहरु खोजी गर्नेछु । यो तिमी भएको बगैंचा वरिपरि म आउने छैन” । भमराले आफ्नो अड्डि कस्यो।

 

Continue reading


साथीको माया

लक्ष्मी कडेल चौलागार्इं ‘ढुकढुकि

लक्ष्मी कडेल चौलागार्इं ‘ढुकढुकि’

कथाः
दुनियाँ भनेको को हो र? हामी त हौ ।
भन्दै शिला ले शिलुसग भनिन् । के भयो शिला तलार्इ आज धेरै भावुक कुरा गर्दै छेस् । सलु मेरो साथीले आफ्नो मायामा धोका हुदाँनि तेस केटालार्इ माफ गरेर सगै बसिकि छे ,नेपाल कै छोरि भएनी यु.एस.ए. मा बस्छे तेहाको नियम नि! बलियो छ फेरि किन? सहएको देखेर दिक्क लागेको के, ए हो र के भन्छे त ! तेरो साथि निरुले किन बसेकि रे त !! केही धम्काएको पो छ कि हामिले राम्रो सँग बुझ्ने र हामी छौ नडराउ भनेर हिम्मत दिनुपर्ला जस्तो छ ।

 

Continue reading


‘परिचय’

R R, Chaulagain, Hetauda,आर. आर. चौलागाईं, pallawa, पल्लव

आर. आर. चौलागाईं

एक पटक अमेरिकाको न्यूयोर्कमा संसारका सबै देशका नागरिकहरूको जमघट भयो । त्यो भेलामा प्रतिनिधिको रूपमा प्रत्येक देशबाट दशदेखि पचास जनासम्म सहभागी भए । नेपालबाट पनि एक्काइस जनाको टोली गयो ।
त्यो कार्यक्रमको आयोजना संयुक्त राष्ट्रसङ्घले गरेको थियो । अनि विषय थियो- ‘संसारबाट गरिबी कसरी हटाउने ?’
भेलाको थालनी परिचयात्मक कार्यक्रमबाट सुरु भयो । सबै सहभागीले आ-आफ्नो परिचय दिए ।

 

Continue reading


अन्तिम भेट . . . . .

Arpana, Kc, Sabina, अर्पणा "सर्बिन", pallawa,पल्लव

अर्पणा “सर्बिन”

कुरा चार वर्षअगाडिको हो । मुसा । उनी कुहिरे । लगभग एक वर्षो अन्तरालमा त्यान्द्रात्यान्द्रा दुःख सुखका पलहरूलाई बटुलेर एउटा परालको कुन्यु बनाएको थिए । उनी असाध्यै प्यारा भएता पनि उनको हरेक स्वभाव र बानीलाई अगाल्न नसकेकै कारण उनी मुसा भन्दा परै थिए । ज्यान जहाँ भए पनि मन चाहिँ कहिले उनीभन्दा पर हुन सकेको थिएन । त्यस्तै हरेक लोग्ने मान्छे र स्वास्नी मान्छे एक अर्काको परिपुरक हुन्थे । यहाँ लोग्ने मान्छे मात्रै भएर पनि हुदैँन र स्वास्नी मान्छे मात्रै भएर पनि हुदैँन ।

Continue reading


दशैंको दिन

Dharmanand, Bhatt, धर्मानन्द भट्ट, pallawa, पल्लव

धर्मानन्द भट्ट

अघिल्लो दिनको थकाइले म बिहान सात बजे उठें । घामले मेरो कोठामै पाइला टेकिसकेको थियो । जुरुक्क उठें । बाहिर गएँ ।मलाई आँखा निमोठ्दै गरेको देखी आमा,”छोरा गोरु,बाख्रा वनतिर खेदेर आइज” भन्दै कराउनुभयो । मैले आमालाई, ”आमा आज दशैं हो …किन तपाईं खेतमा ? ” भनें । आमा दशैं आइसक्यो र छोरा भन्दै घाँस काट्न छोड्भएन । मैले सम्झें कठै वर! बिहान जाँतो,टाढाबाट पानी,गोबर,आँगन … सबै मेरो आँखामा आए । म काठमाडौंबाट घर आएको तीन दिनमात्र भएको थियो । म गाउँमा दशैं मनाउन नै आएको थिएँ ।

 

Continue reading


जाने हो नि

Upendra, Subedi, उपेन्द्र सुवेदी , pallawa, पल्लव

उपेन्द्र सुवेदी

“जाने हो नि” ।
सिम्ता अफिसमा कम्प्युटर चलाउँदै गरेर बसिरहेको बेला मेसेनजरमा मेसेज आउँछ ।
हतार हतार “जाने” टाइप गर्न उसको हात लम्कन्छ तर अफिसको स्थिति देखेर उसका हात गल्छन् । आज अफिस लगभग खाली नै छ तर हाकिम भने आफ्नो आसनमा बिराजमान छन् । हाकिमको कुन बेला के आदेश आउने हो थाहा छैन, आयो भने उसले नै दौडनुपर्ने हुन्छ । आज सहयोग गर्ने पनि कोही छैन । हाकिमको हिँड्ने सुरसार नै छैन फेरि भेट्न र गफ गर्न केही मानिसहरु आइरहेका छन् । कहिले त हाकिम मिटिङसिटिङ भनेर निस्किहाल्थे र कतिलाई राम्रोसँग आफ्नो कुरा राख्ने मौका दिदैनथे ।

 

Continue reading